Đẩy mạnh khai thác các sản phẩm du lịch sinh thái rừng – tạo sức mạnh cạnh tranh cho Du lịch Quảng Trị

Thứ ba - 19/09/2017 15:55
Tài nguyên Du lịch Quảng Trị đa dạng, phong phú và độc đáo. Lịch sử đã để lại trên mảnh đất Quảng Trị một hệ thống di tích chiến tranh đồ sộ, là những điểm dừng chân không thể thiếu trong hành trình tour du lịch “Vùng phi quân sự DMZ” (Demilitarized Zone), “Con đường di sản miền Trung”. Bên cạnh đó, Quảng Trị còn có nhiều thế mạnh phát triển du lịch tự nhiên như biển đảo, cảnh quan, sông suối, núi rừng… với rất nhiều thắng cảnh đẹp và có giá trị. Trong những năm gần đây du lịch sinh thái rừng được chú trọng, khảo sát, kêu gọi đầu tư và đang hé lộ nhiều điểm du lịch đầy tiềm năng. Do vậy, cần có những biện pháp đúng đắn để khai thác có hiệu quả các sản phẩm du lịch sinh thái rừng nhằm đa dạng hóa các loại hình du lịch, tạo sức sống, sức cạnh tranh cho du lịch Quảng Trị.
Thác Tà Puồng
Thác Tà Puồng
Tiềm năng du lịch sinh thái rừng Quảng Trị
Quảng Trị có tổng diện tích rừng 242.240ha, trong đó 141.499 ha rừng tự nhiên, 100.741 ha rừng trồng[1]. Rừng Quảng Trị rất đẹp và có nhiều động thực vật quí hiếm.
Ở khu vực phía Bắc Quảng Trị có rừng nguyên sinh Rú Lịnh, thuộc địa phận 2 xã Vĩnh Hiền và Vĩnh Hòa, cách thị trấn Hồ Xá 6km về phía Đông Nam. Đây là khu rừng nguyên sinh tồn tại trên một vùng đất đỏ bazan ở độ cao 94m của vùng đồng bằng duyên hải, rộng khoảng 100 ha. Thảm thực vật thuộc kiểu rừng kín với nhiều loài phong phú có nguồn gốc chủ yếu từ khu hệ thực vật cổ Á nhiệt đới. Động vật trong Rú Lịnh không nhiều về số lượng và thành phần loài, nhưng vẫn có tới 73 loài, trong đó có 60 loài chim, 12 loài động vật có vú.
Phía Nam Quảng Trị nổi tiếng với Trằm Trà Lộc, thuộc địa phận xã Hải Xuân, huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị. Toàn bộ khung cảnh Trằm Trà Lộc là cả một hệ sinh thái phong phú, đa dạng. Bao quanh hồ nước là những cụm rừng với bạt ngàn cây lớn nhỏ, đặc biệt là đước và dây leo chằng chịt vắt ngang đầu người, đây cũng là tổ ấm của những đàn chim, đàn khỉ, rắn...  Sát bên con đường dẫn vào Trằm là hồ nước rộng lớn. Mùa hoa súng, hoa sen nở, mặt hồ điểm thêm sắc tím sắc hồng đẹp như bức tranh vẽ.
image003
Trằm Trà Lộc
Khu vực phía Tây Quảng Trị là vùng núi cao. Địa hình dốc thoải từ dãy Trường Sơn đến miền đồi bát úp, chiếm diện tích khá lớn, có độ cao từ 250 -2000m và thấp dần về phía đồng bằng nên tạo thành nhiều sông, suối, thác… Các khối núi điển hình là Động Voi Mẹp, Động Sa Mui, Động Châu, Động Vàng. Các thung lũng phần lớn rất hẹp, độ dốc lớn tạo ra nhiều sông hồ, thác cao hàng chục mét và phân bậc phức tạp. Ngoài 3 hệ thống sông chính trên toàn tỉnh bao gồm sông Bến Hải, sông Thạch Hãn và sông Ô Lâu, phải kể đến các sông chảy từ phía Tây như Sêpôn, Sêbanghiêng..., đều là những sông có cảnh quan hấp dẫn cả khu vực hạ lưu và thượng nguồn. Hệ thống hồ thủy điện như Rào Quán, La Ngà, Trúc Kinh, Bảo Đài... cũng có tiềm năng để phát triển du lịch. Khu vực phía Tây tập trung rất nhiều địa danh, là những khu du lịch sinh thái đang hình thành, tương lai trở thành địa chỉ hấp dẫn du khách gần xa: Đồi Rockpile; Khe Gió; Khu danh thắng Đakrông; Suối nước nóng Klu; Khu du lịch sinh thái Thủy điện Rào Quán; Thác Chênh Vênh; Thác Ồ Ồ; Thác Tà Puồng; Thác Luồi; Động Tà Puồng; Động Prai; Khu bảo tồn thiên nhiên Hướng Hóa... Đặc biệt, Thác nước Tà Puồng, Động Tà Puồng và Động Prai nằm liền kề nhau thuộc xã Hướng Lập, xã Hướng Việt, huyện Hướng Hóa là điểm đến vô cùng thú vị cho những ai thích khám phá vẻ đẹp hoang sơ và hùng vĩ của núi rừng, thác nước và hang động. Các địa điểm này được các chuyên gia nước ngoài đánh giá cao về vẻ đẹp cũng như sự hấp dẫn của nó, cho rằng đây là địa điểm rất thích hợp để triển khai loại hình du lịch thám hiểm, đi bộ xuyên rừng, tắm thác, trượt thác, đu dây qua thác, lội suối, khám phá hang động...
image005
Hồ thủy điện Rào Quán
Có thể thấy, Quảng Trị có đầy đủ các đặc điểm địa hình của địa phương miền Trung, các khu vực đồi đan xen sông hồ, cánh rừng nguyên sinh, thác, động... vẫn còn giữ nét hoang sơ với mật độ dân cư thấp, phù hợp cho các dự án phát triển du lịch sinh thái với không gian khám phá rộng rãi cho khách du lịch trong và ngoài nước.
Thực trạng phát triển du lịch sinh thái rừng:
Du lịch sinh thái rừng Quảng Trị đang dần hình thành và phát triển, hứa hẹn một diện mạo mới đầy tiềm năng.
Tại Rừng nguyên sinh Rú Lịnh, Công ty TNHH TMDV Du lịch Sông Hiền đang triển khai giai đoạn 1 Dự án Khu du lịch sinh thái Rú Lịnh mang đậm nét văn hóa đặc sắc của địa phương. Ngoài xây dựng cơ sở vật chất, hệ thống dịch vụ - lưu trú, Rú Lịnh sẽ được “làm mới” bằng vành đai cây xanh, hoa từ ngoài bìa rừng vào; khu đạp vịt, tàu lượn, đường hầm đất sét… cũng được hình thành trở thành địa điểm vui chơi giải trí, team building cho du khách. Hiện nay, các khu du lịch sinh thái khác cũng đang được quy hoạch mời gọi đầu tư với tổng mức đầu tư dự kiến lên tới 50 triệu USD: Dự án Khu du lịch sinh thái Trằm Trà Lộc; Dự án Khu du lịch sinh thái Suối nước nóng Klu, Dự án Khu du lịch sinh thái Hồ Rào Quán.
image007
Thác Chênh Vênh
Gần đây, rất nhiều chuyến khảo sát của các chuyên gia nước ngoài như Hiệp hội Hang động Hoàng gia Anh, Đoàn Hội Doanh nghiệp Việt Nam tại Bungari, Tập đoàn Giáo dục Kinder World – Singapore, Công ty TNHH Le Mitchell… đến một số địa điểm có tiềm năng phát triển du lịch tại Quảng Trị. Trong đó, các điểm đến như Thác Chênh Vênh, Thác Tà Puồng, Động Tà Puồng, Động Brai đang được nghiên cứu để lên kế hoạch cũng như phương án đầu tư. Các chuyên gia nước ngoài đánh gia có thể biến khu vực Khe Sanh thành một trung tâm tiếp đón, tập kết du khách từ Lào về, từ Phong Nha vào, từ Huế ra, từ Đông Hà lên, khám phá Hang Prai, băng rừng, khám phá Thác Tà Puồng với các môn thể thao đu dây vượt thác…
image009
Có thế phát triển các môn thể thao đu dây vượt thác tại Tà Puồng
Có thể thấy, ngoài tài nguyên quí giá thiên nhiên ban tặng cho Quảng Trị, mảnh đất này có nhiều yếu tố thuận lợi khác để phát triển đầu tư du lịch sinh thái rừng, cảnh quan. Đầu tiên phải kể đến là vị trí địa lý rất đắc địa, là đầu mối giao thông, nằm ở trung điểm đất nước, ở vị trí quan trọng - điểm đầu trên tuyến đường huyết mạch chính của Hành lang kinh tế Đông - Tây nối với Lào - Thái Lan - Myanmar qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo đến các cảng biển Miền Trung. Một thuận lợi nữa không thể không nhắc tới, đó là, chưa bao giờ, các cấp chính quyền tỉnh Quảng Trị lại dành nhiều ưu ái việc xúc tiến đầu tư và phát triển du lịch như hiện nay. Trong Hội nghị Xúc tiến đầu tư và quảng bá du lịch tỉnh diễn ra vào ngày 17/4/2016 tại thành phố Đông Hà với sự tham gia của gần 500 đại biểu trong và ngoài nước, UBND tỉnh đã đưa ra 09 cam kết cao nhất, hấp dẫn nhất về cơ chế, chính sách thu hút đầu tư dành cho các doanh nghiệp. Đích thân lãnh đạo tỉnh đã tham gia các đoàn khảo sát tìm hiểu thực địa các điểm du lịch; tham dự các hội nghị, hội thảo liên quan đến đẩy mạnh phát triển du lịch sinh thái, nhất là trong tình hình hiện nay – khi du lịch biển đang dần hồi phục sau hiện tượng cá chết hàng loạt tại các tỉnh miền Trung.
image011
Khảo sát tại Cửa khẩu Lao Bảo, biên giới Việt Nam - Lào
Tuy có nhiều thuận lợi, nhưng phải thừa nhận rằng phát triển du lịch sinh thái rừng, cảnh quan tại Quảng Trị còn gặp rất nhiều khó khăn. Hầu hết các khu du lịch sinh thái đang trong giai đoạn đầu của sự phát triển. Khách đến các địa điểm này chủ yếu là khách nội tỉnh. Các hoạt động đa số mang tính chất tự phát, chưa có sản phẩm và đối tượng phục vụ rõ ràng, chưa có sự đầu tư quảng bá, nghiên cứu thị trường và công nghệ phục vụ cho du lịch sinh thái. Cơ sở vật chất hạ tầng chưa đáp ứng nhu cầu khách du lịch, đặc biệt là khách quốc tế. Nguồn nhân lực phục vụ du lịch chưa được đào tạo kỹ càng và thiếu chuyên nghiệp. Hiện tại Quảng Trị vẫn chưa có thương hiệu du lịch sinh thái, khám phá, không có nhiều sản phẩm du lịch độc đáo để khách lưu trú lâu dài.
Vậy, làm thế nào để du lịch sinh thái Quảng Trị có được sự phát triển bền vững, tạo sức cạnh tranh với thương hiệu vốn đã rất nổi tiếng của các tỉnh trong khu vực?
Biện pháp đẩy mạnh khai thác, tăng tính cạnh tranh du lịch sinh thái rừng
Xin không nhắc đến các vấn đề giải pháp mang tính phổ quát như công tác lập quy hoạch; quản lý nhà nước thực hiện quy hoạch; giải pháp về cơ chế, chính sách; nguồn vốn… Trong giới hạn bài viết này sẽ đề cập đến một số việc cần làm trước mắt để tạo những tiền đề cơ bản thu hút nhà đầu tư cũng như khách du lịch vào Quảng Trị.
Thứ nhất, phải xây dựng được “Thương hiệu điểm đến” cho du lịch sinh thái Quảng Trị. Từ trước đến nay, Quảng Trị vẫn được nhắc đến với các tour du lịch tâm linh – hoài niệm – vùng phi quân sự DMZ. Du lịch sinh thái rừng, sông hồ, thác suối, hang động… chưa thực sự nổi bật để tạo điểm nhấn thu hút du khách. Do đó cần tạo ra thương hiệu điểm đến cho du lịch sinh thái, có thể xác định cho một khu vực thay vì một điểm, làm sao tên gọi dễ nhớ và ấn tượng. Tên gọi này được dùng để quảng bá trên nhiều hình thức và kênh truyền thông khác nhau để đem lại hiệu quả tối ưu.
Thứ hai, chú trọng đầu tư cơ sở hạ tầng có trọng điểm. Ví dụ, khi xác định thu hút đầu tư các điểm du lịch sinh thái rừng, cảnh quan tại khu vực phía Tây Quảng Trị, Khe Sanh (có điều kiện tự nhiên, vị trí địa lý thuận lợi) sẽ được xây dựng phát triển thành một trung tâm tiếp đón và là điểm dừng chân lý tưởng cho du khách với đầy đủ các dịch vụ cần thiết như cơ sở lưu trú, nhà hàng, khu mua sắm, khu vui chơi giải trí. Ngoài ra, việc phát triển cơ sở hạ tầng kỹ thuật và cơ sở vật chất phục vụ du lịch tại các điểm đến phải đảm bảo chất lượng đi đôi với bảo vệ môi trường sinh thái tự nhiên: xây dựng các tuyến đường nội bộ, đường mòn thiên nhiên với hệ thống chỉ dẫn, chỉ báo đầy đủ về số lượng và nội dung.
Thứ ba, đào tạo nguồn nhân lực là nhiệm vụ vô cùng cấp thiết để có một đội ngũ phục vụ hiệu quả các hoạt động kinh doanh du lịch. Cần tăng cường đào tạo cán bộ quản lý, hướng dẫn viên du lịch, lực lượng tiếp thị quảng bá, chào bán trực tiếp sản phẩm du lịch cho du khách và cung ứng cho các đơn vị hoạt động du lịch sinh thái trên địa bàn; Tổ chức các lớp bồi dưỡng ngắn ngày chuyên đề về nhà hàng, khách sạn dành cho đội ngũ quản lý các khách sạn vừa và nhỏ về nghiệp vụ, kiến thức, kỹ năng giao tiếp, ứng xử văn hóa… Ngoài ra, một yếu tố quan trọng khác là huy động và phát triển nguồn nhân lực tại chỗ nhằm đảm bảo cho người dân trong thôn xóm, bản làng được tham gia trực tiếp vào hoạt động kinh doanh du lịch. Từ đó tạo ra nguồn thu nhập ổn định cho các hộ dân, đây cũng là yếu tố cơ bản để nâng cao ý thức bảo vệ rừng, cảnh quan môi trường và phát triển du lịch bền vững.
Thứ tư, để tạo ra nét đặc trưng cho du lịch sinh thái rừng, cảnh quan cần đa dạng hóa sản phẩm du lịch, kết hợp với việc phát triển văn hóa địa phương, đặc biệt là văn hóa các dân tộc miền núi. Khuyến khích phát triển những ngành nghề thủ công truyền thống như dệt thổ cẩm; trồng và cung cấp các loại rau, hoa quả địa phương; sản xuất đồ lưu niệm bằng mây, tre, đá…
image013
Sản phẩm mây tre đan của đồng bào dân tộc tại Khu du lịch suối nóng Kalu, Đakrông
Thứ năm, phát triển du lịch sinh thái rừng – không cần phải “đao to búa lớn”. Rất nhiều chuyên gia đã nhận định rằng, phát triển du lịch sinh thái không nhất thiết phải là những dự án ngàn tỷ. Điều quan trọng là để du khách cảm thấy hài lòng ở mức độ cao nhất với các khám phá một cách tự nhiên cảnh quan thiên nhiên, và cách thức cung cấp dịch vụ của những nhà kinh doanh du lịch. Khi du khách đã chọn hình thức du lịch sinh thái rừng, cảnh quan có nghĩa họ thực sự rất muốn gần gủi với thiên nhiên, và muốn có những trải nghiệm đáng nhớ trong chuyến đi. Đó có thể là một buổi tối cắm trại giữa rừng Trường Sơn hùng vĩ; Một chuyến đi băng rừng vượt suối khó quên; Hoặc cũng có thể là hương vị lạ lẫm của một món măng rừng luộc chấm mắm ớt…
Như vậy, Quảng Trị đang bước những bước đi đầu tiên của một chặng đường dài đầy gian nan trong quá trình xây dựng và phát triển một thương hiệu du lịch sinh thái rừng, cảnh quan. Nhưng tin tưởng rằng, với những tiềm năng thế mạnh có được, cùng sự nỗ lực của các cấp chính quyền, nhân dân, doanh nghiệp, nhà đầu tư… sẽ mang lại kết quả tích cực, biến Quảng Trị thành một điểm đến hấp dẫn trên bản đồ du lịch Việt Nam và thế giới.

[1] Niêm giám Thống kê tỉnh Quảng Trị năm 2015, tr 297

Tác giả bài viết: Ngô Thị

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây