Lễ hội chợ Đình Bích La, một nét đẹp Văn hóa Tết cổ truyển của người Việt

Thứ ba - 24/12/2013 03:08
Lễ hội chợ đình Bích La là lễ hội cổ truyền đực sắc diễn ra vào đêm mồng 2, rạng sáng ngày mồng 3 tết Nguyên Đán hàng năm tại khu Đình, Miếu của làng Bích La thuộc thôn Bích La Đông, xã Triệu Đông, huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị.
Hát giao duyên trong Lễ hội Chợ đình Bích La
Hát giao duyên trong Lễ hội Chợ đình Bích La

Theo tương truyền của người dân làng Bích La kể rằng: ở hồ nước trước đình làng có một con Rùa vàng sinh sống; Hàng năm, cứ vào sáng mồng 3 tết Nguyên Đán, Rùa thường hay xuất hiện. Người dân trong làng đến thắp hương, dâng hoa ở đình làng và xem rùa nổi lên trong hồ. Đó chính là điềm báo tốt lành cho một năm mưa thuận gió hòa, dân làng làm ăn phát đạt, thịnh vượng. Có những năm Rùa không nổi. thì năm đó, thiên tai lụt lội, mùa màng thát bát. Vì vậy, dân làng nghĩ ra cách hàng năm cứ vào sáng mồng 3 tết Nguyên Đán phải mở hội lớn. Và từ khuya, dân làng không ai bảo ai lần lượt kéo nhau về tụ tập quanh hồ đình làng, trống vang cờ mở, đèn đuốc sáng trưng, gõ mỏ, đánh thanh la thức rùa vàng dậy, bơi lội trên mặt hồ để ban phát cho dân làng vận may, phát lộc phát tài. Cũng từ đó, chợ đình Bích La ra đời và cứ đúng mồng 3 tết, chợ được tổ chức, dân làng Bích La lại hội tụ về đình làng thắp hương khấn lễ đầu năm và trẩy hội. Chính từ sự hội ngộ đầu năm đông đúc và mong ước cầu tài, cầu lộc nên dần dần hình thành nên phiên chợ đình Bích La; Và mấy trăm năm nay, vào sáng mồng 3 tết Nguyên Đán, dân làng Bích La và du khách thập phương lại nô nức kéo về đình làng hòa chung vào lễ hội, cùng thỏa mãn nhu cầu tín ngưỡng tâm linh và là một cuộc hội ngộ đầu xuân để cùng nhau hướng về  nguồn cội.

Cuộc thi gói bánh tét cổ truyền

Thời gian diễn ra lễ hội, bắt đầu khoảng từ 21h ngày mồng 2 tết Nguyên Đán; Lúc này, người dân Bích La và ở một số vùng lân cận đã bắt đầu kéo về đình làng Bích La để chuẩn bị tham gia lễ hội.Vào sáng mồng 3 Tết phần lễ và phần hội chính thức được diễn ra. Vào 6-7 giờ sáng, dân làng tiến hành lễ, đó là lễ cầu thần Kim Quy. Lễ vật gồm: Hương, hoa, quả (thường là chuối), trầm, trà, cau, trầu, rượu. Đặc biệt là có làm một con rùa giả mang tính tượng trưng, có đường kính khoảng chừng 1-1,2m, được hóa trang giống như rùa thật, đặt nằm chìm sâu dưới lòng hồ đình làng để làm lễ cầu thần rùa nổi lên. Tham gia nghi lễ cầu Thần: Ngoài chủ lễ, thành phần tham gia còn có một đội bá trạo (khoảng 20 người), hai đội lân. Chủ lễ trang phục khăn đóng áo đen. Đội bá trạo ăn mặc theo tuổi tác, giới tính. Riêng chủ bá trạo mặc áo đỏ, mũ lá mo.

Sau khi chủ lễ khấn xong, một vị bô lão đại diện cho dân làng, được phân công khởi lệnh 3 hồi 9 đùi trống, đội lân (đã chuẩn bị sẵn) ở trong đình ra nhảy múa chào mừng. Khoảng 3 phút sau, trống đại dục mạnh liên hồi, đội bá trạo (cũng được chuẩn bị sẵn) ở hai đầu đình làng chạy đến vòng quanh đội lân khua chiêng, gõ mỏ mừng đội lân. Tiếp theo đó đội trưởng bá trạo hò la: “Bơ bà con làng trên xóm dưới, bơ anh em xóm dưới làng trên…” (2 lần như thế), cả đội bá trạo hô “dạ”. Họ vừa hò, vừa tiến về hồ trước đình làng trong tiếng chiêng, mỏ, kèn cùng với tiếng trống dồn dập.

Khi hò kết thúc cũng là lúc trống, chiêng, mỏ, kèn la inh ỏi, dồn dập náo nhiệt và cũng chính khoảnh khắc đó là linh thiêng nhất, chờ đợi nhất “Rùa vàng hiển linh” (nổi lên). Điều đó đã làm tăng yếu tố “thiêng” và như khẳng định rằng: Rùa vàng đã hiện lên phù hộ cho dân làng và báo hiệu một năm mới với nhiều may mắn đến với dân làng. Lúc này dân làng và khách thập phương nô nức đến dâng hương, viếng rùa thần đứng nghẹt quanh bốn phía bên hồ để tận mắt chứng kiến giờ phút thiêng liêng nhất đón Thần Kim Quy lên với làng.

Sau phần lễ chương trình được chuyển qua phần hội và chợ xuân vẫn đang tiếp diễn. Phần hội Chợ Đình Bích La mang đẩm bản sắc văn hoá truyền thống của người dân đất Việt. Nhiều trò chơi cổ truyền được diễn ra, như: Thi thổi gà đất, tu huýt, thi đập om, hội thi kéo co, hội thi sáng tác thơ ca, hội làng vui chơi làng ca hát... Đặc biệt, Lễ hội Chợ đình Bích La thì Hội làng vui chơi làng ca há, được tổ chức rất quy mô. Đây là một hội thi vô cùng đặc sắc, trong đó đa phần người tham gia đều là những con em của làng, mà số đông trong đó là những người nông dân chân lấm tay bùn, hàng năm đến ngày mồng 3 tết Nguyên Đán họ cùng tụ họp về đây viếng Đình, miếu tham gia Hội - Chợ vui chơi, giải trí. Hội thi được tổ chức trên một sân khấu khoảng chừng 50m2 ở phía trước đình làng. Đội chơi gồm hai đội, mỗi bên khoảng chừng 5 đến 10 người. Các trò chơi được diễn ra trong hội làng vui chơi làng ca hát tùy theo từng năm có thể thêm hoặc bớt một số trò chơi. Tiêu biểu gồm: Lời chào, hò đối đáp, thi gói bánh chưng, bánh tét, thi giã gạo, thi bắt cá zét trong chum, thi nhảy dây, thi kết làn cắm hoa, thi đẩy gậy, thi hát hay, xổ số có thưởng quà đầu xuân... Đặc biệt, trong đêm Mồng 2 Tết Nhâm Thìn này, lần đầu tiên trong đêm hội làng vui chơi làng ca hát có sự tham gia của năm đội chơi của Bích La Đông, Bích La Trung, Bích La Nam (Xã Triệu Đông), Bích La Thượng (Xã Triệu Long) sẽ đem đến cho hội xuân Chợ đình Bích La với nhiều chương trình và trò chơi hấp dẫn.

    

Lễ cầu may thần Kim Quy

Trong lúc các trò chơi diễn ra, thì phiên chợ vẫn tiếp diễn, tấp nập kẻ bán người mua. Chợ ở đây không mang nặng tính chất kinh tế, mà chợ  chủ yếu mang tính tượng trưng nhằm cầu lộc cầu tài đầu năm. Phiên chợ này chính là nơi giao lưu, gặp gỡ, thăm hỏi nhau và trao đổi một số mặt hàng nông sản “cây nhà lá vườn”, các mặt hàng nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp đa phần do nhân dân trong làng làm ra. Người bán có giá phải chăng, người mua và người bán đều vui vẽ. Bởi vì tâm nguyện chủ yếu của người dân đến với chợ đình đầu năm là cầu lộc, cầu tài, cầu cho năm mới yên bình...

Có thể nói rằng, lễ hội Chợ Đình Bích La, là một lễ hội cổ truyền mang đậm bản sắc văn hoá dân tộc, thể hiện tinh thần nhân văn sâu sắc, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của người dân.  Đây chính là lễ hội nông nghiệp, mang ý nghĩa tâm linh; một nét sinh hoạt văn hóa dân gian tốt đẹp mang tính cộng đồng cao. Hiện nay, Trung tâm Bảo tồn Di tích - Danh thắng đã hoàn thành hồ sơ khoa học để trình Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia nhằm bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa đặc sắc và tính nhân văn của lễ hội./. 

Tác giả bài viết: Nguyễn Duy Hùng

 Từ khóa: bích la

Tổng số điểm của bài viết là: 6 trong 2 đánh giá

Xếp hạng: 3 - 2 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

niềng răngniềng răng không mắc cài, ,giày nam công sở, Phẫu thuật hàm hôNâng mũi bọc sụnbấm mí hàn quốcTour du lịch miền tây,Nâng mũi cấu trúc S LineNâng mũi Hàn Quốc bọc sụnchậm kinh nguyệt ,Bệnh viện thẩm mỹphẫu thuật hàm mómcách làm đẹp da mặtthẩm mỹ viện uy tíntiếng anh a2thuốc liền sẹo tốt nhấtlikewatch.com - Đồng hồ tự động,bệnh đái tháo đường, thi bằng lái xe máy, tour du lich thai lan , Chung cư 378 Minh Khai, ca phe nguyen chat, du lich singapore, du lich thai lan gia re, dich vu lam visatăng like ảnh facebookflamingo forest in the sky,hàng nhật xách tay, du lịch thái lan 2017, stud 100, Đại học Duy Tân, du lịch, ket qua.
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây