Giếng làng Quảng Xá

Thứ ba - 14/10/2014 16:44
Cách đây vài thập niên, trên các làng quê Quảng Trị, giếng làng rất đổi quen thuộc, gần gũi và gắn bó mật thiết với cuộc sống của người dân qua nhiều thế hệ. Một làng nhỏ có một đến hai giếng, làng lớn có ba đến bốn giếng. Giếng làng đã in sâu vào trong tâm thức của nhiều người, đã đi vào thơ, ca, nhạc, hoạ và trở thành một trong những biểu tượng của làng quê truyền thống Việt Nam.
Giếng làng Quảng Xá, xã Vĩnh Lâm, huyện Vĩnh Linh
Giếng làng Quảng Xá, xã Vĩnh Lâm, huyện Vĩnh Linh

Trong xã hội hiện đại, xét về mặt cấu trúc, kiến trúc, làng Việt Nam đã thay đổi toàn diện về mọi lĩnh vực. Trong xu thế đô thị hóa, công nghiệp hóa - hiện đại hóa, hầu như còn rất ít làng còn giữ được các biểu tượng truyền thống mang tính cổ điển của làng như: lũy tre, cây đa, giếng nước, sân đình. Thực tế hiện nay, có nhiều giếng làng bị lấp đi để lấy mặt bằng xây dựng. Tuy nhiên, không ít nơi, giếng làng vẫn đang tham gia vào đời sống thường nhật của người dân, vẫn là nguồn nước sạch của nhiều nhà. Hơn nữa, ở nhiều vùng quê, trước đình làng, bên chùa làng vẫn giữ nguyên những giếng xây gạch hoặc bằng đá, được coi là nguồn tụ thủy tụ phúc của cả làng. Dẫu không còn là nguồn cấp nước dùng cho dân chúng, nhưng nhiều làng quê vẫn giữ gìn nước giếng sạch sẽ. Đó là một việc làm của cộng đồng, dường như để giữ trong sạch một mảnh hồn quê. Như trường hợp giếng làng Quảng Xá, xã Vĩnh Lâm, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị.

Theo ông Trương Đình Thản - người dân làng Quảng Xá: "Trước đây làng có bốn cái giếng, sau đó, hai cái bị bom Mỹ đánh lấp hồi chiến tranh phá hoại, một cái dân làng tự lấp vì những khi trời mưa to, trong lòng giếng nổi lên nhiều lá tro, lá cọ, cứt Voi, và vì mạch nước của giếng thông đến dãy Trường Sơn nên dân làng lo sợ, bàn với nhau lấp giếng đi. Nay chỉ còn một cái".

Giếng làng còn lại ngày nay được ghép bằng đá khôi vát cong, giếng sâu khoảng 7 đến 8 mét, có đường kính 1,5 mét. Lưng giếng tựa vào làng và cây đa, mặt giếng hướng ra ruộng và dòng sông Sa Lung. Trước đây, giếng làng có hình vuông, được kè bốn bên là gỗ trai, nước trong và mát hiếm có, sau này giếng có hình tròn, được thay bằng chất liệu đá - loại đá khối thường thấy ở huyện Gio Linh, vì thế mà ngày nay, nhân dân làng Quảng Xá vẫn còn truyền tai nhau câu: "Đất Quảng Xá, Đá Kinh Môn".

Bên trong lòng giếng làng Quảng Xá

Hiện nay, giếng làng Quảng Xá không còn phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt của người dân, song ý thức được giá trị văn hoá của giếng làng nên bà con làng Quảng Xá vẫn giữ gìn bảo quản giếng khá nguyên vẹn, hàng năm làng huy động lực lượng thanh niên trong làng nạo vét lòng giếng và làm vệ sinh xung quanh.

Bài; ảnh: Trương Đình Thọ

 Từ khóa: giếng làng

Tổng số điểm của bài viết là: 10 trong 2 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 2 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây