Hướng dẫn giúp “gỡ khó” trong thực hiện tiêu chí số 06 về cơ sở vật chất văn hóa trong chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới

Thứ năm - 20/08/2015 09:06
Tỉnh Quảng Trị có 117 xã triển khai xây dựng chương trình nông thôn mới, trong đó có 19 xã được chọn phấn đấu hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới vào năm 2015 và 58-59 xã đến năm 2020. Bình quân chung, tiêu chí đạt của 117 xã là 11,2 tiêu chí/xã, bình quân số tiêu chí đạt chuẩn của 19 xã phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới vào năm 2015 là 15-16 tiêu chí/xã. Riêng tiêu chí cơ sở vật chất văn hóa qua các năm đã đầu tư, xây dựng là 72/117 xã Trung tâm văn hóa – thể thao xã, 680/853 thôn có Nhà văn hóa- Khu thể thao thôn.

Vậy do đâu mà tỷ lệ đạt chuẩn tiêu chí này còn thấp; theo phản ánh của các địa phương trong cả nước nói chung và Quảng Trị nói riêng tiêu chí số 6 về cơ sở vật chất văn hóa là khó thực hiện nhất trong bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng nông thôn mới. Vì sao? 

Theo quy chuẩn của Bộ VH,TT&DL đất quy hoạch Trung tâm văn hóa – thể thao xã có hội trường văn hóa đa năng diện tích tối thiểu từ 200m2 -  500m2;  khu thể thao có diện tích tối thiểu từ 200m2-2000m2, quy mô xây dựng hội trường đa năng từ 100-200 chỗ ngồi; đất quy hoạch Nhà văn hóa – Khu thể thao thôn có nhà văn hóa đa năng có diện tích tối thiểu từ 100 m2 - 300m2;  khu thể thao có diện tích tối thiểu từ 200m2- 500m2, quy mô xây dựng hội trường đa năng từ 50-100 chỗ ngồi. Đối chiếu với thực tế của tỉnh, khả năng một số xã có thể đạt nhưng đa số khó thực hiện.

Chính quy định mang tính bắt buộc này đã “gây khó” cho các địa phương về đảm bảo quỹ đất tập trung hàng ngàn mnhất là trong giai đoạn đô thị hóa mạnh mẽ như hiện nay và kinh phí đầu tư để xây dựng đúng chuẩn từ hội trường văn hóa đa năng đến khu vực dành cho các hoạt động thể dục thể thao là rất lớn, đến hàng chục tỷ đồng và thực tế khi đã xây dựng đầy đủ các thiết chế văn hóa, vấn đề là cách quản lý, khai thác và sử dụng các thiết chế trên có phát huy hết công năng và hiệu quả hay không? 

Mục tiêu của chương trình xây dựng nông thôn mới là nhằm nâng cao đời sống vật chất và văn hóa tinh thần cho nhân dân. Quảng Trị là tỉnh còn nghèo, đời sống còn nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo còn cao, có đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, song song việc ưu tiên thực hiện các tiêu chí về sản xuất, nâng cao thu nhập, phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo thì tiêu chí về văn hóa xã hội cần được quan tâm đầu tư đúng mức để từng bước nâng cao chất lượng đời sống văn hóa, tinh thần, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Với nguồn lực đầu tư trực tiếp cho chương trình nông thôn mới còn hạn chế như hiện nay, thì việc “gỡ khó” cho tiêu chí số 6 về cơ sở vật chất văn hóa là vấn đề cấp thiết đặt ra. 

“Gỡ khó” đầu tiên chính là hướng dẫn về quy hoạch quỹ đất, tùy vào điều kiện của từng địa phương, diện tích đất quy hoạch của Trung tâm văn hóa-thể thao xã, Nhà văn hóa- Khu thể thao thôn được tính là tổng diện tích của các công trình phục vụ văn hóa, thể dục thể thao, các công trình văn hóa, thể dục thể thao không nhất thiết phải tập trung tại một điểm mà có thể xây dựng tại nhiều địa điểm của khu dân cư.

Thứ hai: Trường hợp thôn đã xây dựng nhà văn hóa, sân thể thao thôn nhưng chưa đạt về diện tích sàn xây dựng, tường rào, nhà để xe nhưng đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt văn hóa, thể dục, thể thao của cộng đồng dân cư thì các xã tự đánh giá mức độ đạt tiêu chí; tùy trường hợp cụ thể, Hội đồng thẩm định đạt chuẩn nông thôn mới xem xét quyết định.

Thứ ba: Đối với các địa phương còn gặp khó khăn trong việc bố trí diện tích đất và huy động các nguồn lực để xây dựng mới các thiết chế văn hóa cấp xã, thôn thì tạm thời sử dụng cơ sở vật chất hiện có như Trụ sở thôn, Trụ sở hợp tác xã, Hội trường, Trung tâm học tập cộng đồng, Nhà Rông, Nhà Dài, Nhà sinh hoạt cộng đồng, Nhà văn hóa, Đình làng đã xây dựng từ trước mà có trang thiết bị và nội dung hoạt động nếu được sự đồng ý của nhân dân và các đoàn thể địa phương để tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao phục vụ cộng đồng

Thứ tư: Trường hợp thôn ở trung tâm xã thì không phải xây dựng nhà văn hóa – khu thể thao hoặc một số thôn, bản có dân số ít, địa giới hành chính gần nhau, được sự đồng thuận của nhân dân có thể tổ chức sinh hoạt văn hóa, thể thao tại nhà văn hóa liên thôn thì vẫn được đánh giá là đạt tiêu chí số 06 trong bộ tiêu chí quốc gia về Nông thôn mới.

Về lâu dài, các xã, thôn cần có lộ trình cụ thể để quy hoạch và cắm mốc một điểm để xây dựng cơ sở vật chất văn hóa đảm bảo các tiêu chí theo quy định của Bộ VH,TT&DL đã ban hành. Trong quá trình đầu tư xây dựng cơ sở vật chất văn hóa cần gắn với xã hội hóa, vận động các doanh nghiệp, nhân dân đóng góp... Vấn đề quan trọng nữa là cần tổ chức quản lý, khai thác và sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất hiện có.

Hướng mở đã có, vấn đề còn lại là trách nhiệm của lãnh đạo các địa phương trong việc vận dụng sáng tạo các văn bản đã hướng dẫn, đồng thời sử dụng có hiệu quả các cơ sở vật chất, thiết chế văn hóa hiện có phục vụ nhu cầu vui chơi, sinh hoạt của nhân dân, không thụ động trông chờ sự đầu tư cơ sở hạ tầng ở cấp trên. Có như vậy thì việc xây dựng nông thôn mới ở các địa phương mới thành công như mong đợi.

Tác giả bài viết: Nguyễn Thị Huyền

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây