Những trải nghiệm thú vị cùng đoàn phim S Việt Nam tại Quảng Trị

Thứ ba - 30/05/2017 14:50
Những ngày đầu hè, trời bắt đâu chuyển mùa. Cái nắng chói chang đang len lỏi khắp cành cây ngọn cỏ, càng trở nên bỏng rát hơn trên mảnh đất gió Lào cát trắng Quảng Trị. Chúng tôi đã có dịp theo chân Đoàn làm phim S Việt Nam đến những vùng quê yên bình, và cảm nhận được sâu hơn cuộc sống của con người nơi đây – hiểu thêm về truyền thống văn hóa và lịch sử hào hùng của một vùng đất đang hồi sinh từ trong mất mát.
Đoàn tác nghiệp tại Thôn Kalu, huyện Đakrông
Đoàn tác nghiệp tại Thôn Kalu, huyện Đakrông
Nơi vẫn còn tồn tại nhiều làng nghề truyền thống
Trong chuyến đi này, chúng tôi đã có dịp ghé thăm làng nghề làm nón Trà Lộc (xã Hải Xuân) và làng nấu rượu Kim Long (xã Hải Quế), huyện Hải Lăng.
Lúc chúng tôi đến Trà Lộc, đã thấy các chị ngồi tập trung chằm nón từ lúc nào, mỗi người một một công đoạn, ai cũng chăm chú cần mẫn với công việc của mình. Người vót vành, người là lá, người sắp đọt lá, cho lá vào khuôn, người chằm nón. Vừa làm các chị vừa cười nói rôm rã và trao đổi với nhau những câu chuyện diễn ra trong cuộc sống hằng ngày.
image003
Các chị, các cô làng Trà Lộc tập trung làm nón
Cô Lê Thị Phới cho biết, gia đình cô đã có nhiều đời làm nón lá, riêng bản thân cô đã làm nón 30 năm nay. Ngoài công việc nhà nông, cô làm nón lá vào những lúc rảnh rỗi, cô cũng dạy con gái làm nón để thế hệ trẻ giữ gìn và duy trì nghề truyền thống của làng.
image005
Nón là vật dụng không thể thiếu trong đời sống hàng ngày của phụ nữ nơi đây
Nón Trà Lộc vừa nhẹ, vừa nhỏ nhắn, rất bền, lại vừa giữ được màu xanh phơn phớt của lá. Nghề làm nón đối với những người phụ nữ nơi đây không chỉ góp phần nâng cao thu nhập, ổn định kinh tế gia đình mà còn là đam mê, là giữ gìn nét truyền thống của quê hương Quảng Trị.
Một làng nghề khác chúng tôi có dịp tìm hiểu tại Quảng Trị là làng rượu Kim Long.
image007
Tác nghiệp tại một gia đình nấu rượu lâu năm tại Kim Long
Rượu Kim Long nổi tiếng khắp mọi miền đất nước, đã trở thành một thương hiệu của đất Quảng Trị. Người dân làng Kim Long vẫn giữ cách nấu rượu từ thời xa xưa. Yếu tố làm nên nét đặc trưng của rượu Kim Long xuất phát từ loại nước dùng để ủ cơm nấu rượu, và loại men tự nhiên do người dân tự làm. Đã có nhiều người vùng khác tới Kim Long học cách nấu rượu. Cũng cùng một quy trình, cách thức giống nhau nhưng rượu vùng khác không thể trong, thơm và nồng đượm được như rượu Kim Long. Mới thấy rằng, để làm nên điều khác biệt, đôi khi phải hội tụ rất nhiều thứ - không chỉ ở “nhân” mà còn cả ở “thiên”, “địa”.
Chúng tôi được gia đình bác Nguyễn Ánh – một trong những hộ gia đình nấu rượu ngon nhất nhì Kim Long chỉ cho cách làm men rượu. Ngoài việc phải chuẩn bị đủ thành phần là 18 vị thuốc bắc, bột gạo, bột riềng, men mồi, nước… người làm men rượu phải biết điều tiết thời gian ủ men, phơi men tùy theo điều kiện thời tiết và nhiệt độ để men được thơm và không bị hỏng.
image009
Loại men tự làm dùng để nấu rượu Kim Long
Bác Ánh chỉ cho chúng tôi tỷ mỷ cách nấu rượu bằng phương pháp “thủy thượng”. Người dân Kim Long lựa chọn nồi đồng để nấu rượu. Phía trên có lao gỗ cũng được chế tạo riêng biệt. Cơm rượu chứa trong nồi đồng, lửa đun làm hơi rượu bốc lên, gặp nước lạnh ở lao gỗ ngưng tụ thành rượu. Quá trình chưng cất phải đảm bảo lửa đều, sức nóng vào nồi đồng đều đặn. Làng Kim Long có hơn 400 hộ, trong đó 2/3 hộ gia đình còn nấu rượu cung cấp cho các khu vực lân cận và gửi đi khắp mọi miền của đất nước.
image011
Nấu rượu bằng phương pháp “thủy thượng”
Đi đâu cũng gặp: ớt
Ớt là gia vị không thiếu của người dân miền Trung, đặc biệt là người Quảng Trị.
Ớt xuất hiện trong mỗi bữa cơm hằng ngày của từng gia đình với rất nhiều loại: ớt tươi, ớt dầm, ớt khô, tương ớt. Hải Lăng là huyện có diện tích ớt nhiều nhất Quảng Trị. Bà con nơi đây thường trồng tại ruộng ớt chìa vôi, ớt bom, ớt chuông, ớt chuồn chuồn, ớt cao sản…, chủ yếu thu hoạch để làm ớt bột hoặc ớt dầm. Cô Gái, làng Kim Long, xã Hải Quế đã kể với chúng tôi, ngoài việc làm lúa, nấu rượu, gia đình Cô còn trồng ớt. Ớt của Cô được thu hoạch, phơi kỹ và giã bằng tay để ớt không bị nát, giữ được hương vị tự nhiên và mùi thơm nồng vốn có. Ngoài ra, trong khuôn viên mỗi gia đình đều trồng thêm vài cây ớt mọi (loại ớt nhỏ nhưng thơm và rất cay), là gia vị không thể thiếu trong mỗi bữa cơm.
Ở Quảng Trị, khi vào bất cứ quán ăn nào thực khách sẽ thấy trên bàn luôn để vài lọ ớt, có khi là ớt bột đảo với dầu ăn, có khi ớt dầm chua, đôi lúc ớt dầm nước mắm, hoặc cũng có thể là một đĩa ớt nguyên trái xanh đỏ tươi ngon.
Chúng tôi đã ghé một quán cháo bột nổi tiếng ở thị trấn Hải Lăng, Người dân địa phương thường gọi món ăn này là “Cháo vạt giường”, bởi từng loại bột mì, bột gạo và bột lọc được nhào kỹ và cắt thớ vuông dài như những thanh vạt giường vậy. Chị chủ quán chia sẻ: “món cháo vạt giường không thể thiếu ném, tiêu và ớt”. Những gia vị trên giúp khử mùi tanh của cá lóc (cá quả), làm món ăn thêm thơm ngon, đậm đà.
Trong những ngày đoàn làm phim quay tại Quảng Trị, chúng tôi được thưởng thức một số món ăn đặc sản khác như trâu xào lá trơơng, trâu hấp hành sả ớt, gà kho ném, bánh bột lọc nhân chim cu… tất cả đều đậm đà vị ớt! Đáng nhớ nhất là món trâu nướng trong một chuyến đi rừng, ăn kèm với một loại muối rất đặc biệt được làm bởi chính đồng bào dân tộc Vân Kiều – Pakô. Hỗn hợp muối này được trộn công phu từ rất nhiều loại gia vị khác nhau bao gồm gừng, sả, chanh, tiêu, một số lá rừng, và đặc biệt không thể thiếu ớt. Mới thấy rằng, thứ gia vị này đã gắn bó quá ư quen thuộc với con người nơi đây. Có người cho rằng, người Quảng Trị ăn cay là bởi để chống lại cái lạnh và mưa dầm như một phương thức thích nghi với cuộc sống. Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm đã từng viết rất tinh tế như một nguyên cớ đầy thuyết phục: “Biết ăn ớt để đánh lừa cái lưỡi”. Phải chăng ăn ớt còn là để đánh lừa vị giác, để quên đi sự đạm bạc khi thiếu thốn. Cũng rất nhiều người đã đồng tình rằng, ớt khi chế biến cùng các loại cá, mắm sẽ giảm bớt vị tanh và tăng tính hấp dẫn của món ăn. Nhưng dù là lý do nào đi nữa, thì sự xuất hiện của ớt trong văn hóa ẩm thực Quảng Trị là một nét đặc sắc khó hòa lẫn với nơi nào khác.
         image013
Món thịt trâu nướng củi
image015
 
Loại muối ăn với thịt trâu nướng của đồng bào dân tộc Vân Kiều – Pakô
Thiên nhiên, cảnh vật hoang sơ, yên bình
Đến Quảng Trị vào thời điểm đang chuẩn bị vào mùa gặt vụ đông xuân. Chúng tôi đã được đắm mình trong những cánh đồng lúa xanh mườn mượt cò bay thẳng cánh. Thỉnh thoảng có làn gió thổi qua tạo thành những gợn sóng đung đưa chập chờn nhìn rất thích mắt. Bình yên nhất là những chiều hoàng hôn trên cánh đồng lúa, khi cảnh quay cuối cùng trong ngày được thực hiện dưới ánh mặt trời nhàn nhạt của chiều tà, khi cái nắng chói chang của những ngày đầu hè dịu lại, khi những con trâu con bò thủng thẳng về chuồng với cái bụng tròn trề no cỏ… Trên con đường làng, hai hàng tràm buông những cành lá dài như mái tóc của người thiếu nữ đung đưa trong gió. Tiếng trẻ con đi học về cười nói vui vẻ càng làm những bức tranh chiều quê thêm sống động và bình yên.
image017
Chiều quê Hải Lăng
Rời vùng đồng bằng yên ả, chúng tôi lên phía vùng núi phía Tây Quảng Trị cho những cảnh quay về phong cảnh thiên nhiên, văn hóa các dân tộc thiểu số và sự hồi sinh của vùng đất xưa kia là chiến trường sinh tử.
Từ Đông Hà lên thị trấn Khe Sanh khoảng 60km. Khe Sanh ngày nay đang dần hồi sinh với những vườn cà phê bạt ngàn, và là điểm đến không thể thiếu trong hành trình tour du lịch phi quân sự DMZ.
Cụm di tích Sân bay Tà Cơn  Đường 9 – Khe Sanh là tên gọi để chỉ một cụm cứ điểm quân sự chiến lược của quân đội Mỹ trong những năm 1966 – 1968 và là địa danh gắn với nhiều sự kiện liên quan đến chiến dịch giải phóng Khe Sanh năm 1968. Một điều rất lạ chúng tôi cảm nhận được nơi đây là, du khách đến di tích Tà Cơn không chỉ để tham quan mà còn có rất nhiều người đến chụp ảnh cưới. Những ngôi nhà, những đường hào công sự, nào là xe tăng, máy bay chiến đấu… không chỉ là những chứng tích ghi dấu một thời chiến đấu anh dũng của quân và dân ta, ngày nay được các nhà nhiếp ảnh thổi hồn trở thành một địa điểm check in và chụp ảnh cưới vô cũng lãng mạn, độc đáo. Dường như thời gian và những nỗ lực của con người nơi đây đã giúp hàn gắn nhiều thứ, cả những vết thương chiến tranh để lại.
image019
Nhiều bạn trẻ đến  Sân bay Tà Cơn chụp ảnh cưới
Ở Quảng Trị có một thác nước mà cái tên của nó cũng liên quan tới chiến tranh – Thác Tà Puồng. Đồng bào khu vực này cho biết, lúc đi rừng phát hiện nhiều thùng bom bi ở gần khu vực thác nên đặt tên thác là Tà Puồng – có nghĩa là bom bi. Chúng tôi được các anh bộ đội Đồn Biên phòng Cù Bai dẫn đến con thác cao hơn 30m này. Đường vào Tà Puồng khá xa, phải đi bộ men theo con đường mòn nhỏ, hai bên cây cối mọc um tùm. Có cả một con suối chạy dọc đường đi nhưng đang mùa khô, nước khá cạn, có đoạn chỉ thấy những hòn đá khô ráo nhấp nhô với đủ loại kích cỡ. Đoạn cách thác khoảng 200m, chúng tôi đã nghe tiếng nước chảy ào ào dội vào vách đá. Lúc tới gần, hình ảnh con thác hiển hiện trước mắt, các thành viên trong đoàn ai cũng hết sức ngỡ ngàng trước vẻ đẹp hùng vĩ hoang sơ của nó. Thác nước đổ từ trên cao xuống chảy qua những tảng đá lớn nhỏ tạo thành những bậc nước trắng xóa. Nước chảy mạnh đến nỗi, dù đứng cách xa chân thác nhưng vẫn cảm nhận được những tia nước bắn vào người mát lạnh. Tiếc rằng những bức ảnh chúng tôi ghi lại ở đây không đủ diễn tả hết vẻ đẹp của thác nước Tà Puồng. Bạn thử tưởng tượng nhé: giữa cái tiết trời oi bức khi nào cũng chực nổ tung, nhưng đột nhiên được đắm mình trong một không gian vô cùng mát mẻ với bốn bề là vách núi và những rặng cây, chỉ nghe thấy tiếng chim hót, tiếng nước chảy róc rách… thì vẻ đẹp ấy lại càng trở nên đặc biệt gấp hơn nhiều lần.
Khi những cảnh quay cuối cùng kết thúc, một số thành viên trong đoàn tranh thủ xuống tắm, tận hưởng dòng nước mát lành ở một nơi hoang sơ yên bình của núi rừng miền Tây Quảng Trị.
 image021
Thác Tà Puồng
Thay cho lời kết
Đoàn làm phim đã có rất nhiều trải nghiệm thú vị tại mảnh đất Quảng Trị thân thương. Chuyến đi đã giúp chúng tôi hiểu thêm nhiều điều về văn hóa, lịch sử, con người, và phong cảnh thiên nhiên nơi đây. Quảng Trị không huy hoàng tráng lệ, không đẹp lộng lẫy như bức tranh vẻ, Quảng Trị mang trong mình nét đẹp hồn hậu thuần túy của một vùng quê trải qua nhiều biến cố thăng trầm trong quá khứ, và đang không ngừng nỗ lực cho sự phồn thịnh của tương lai. Chặng đường ấy còn nhiều khó khăn vất vả nhưng tin chắc rằng một ngày không xa, Quảng Trị sẽ vươn mình làm được điều kỳ tích!

Tác giả bài viết: Ngô Thị

Tổng số điểm của bài viết là: 15 trong 3 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 3 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây