Du lịch Ký ức chiến tranh và Khát vọng hòa bình

Thứ sáu - 13/10/2017 08:16
Với hơn 520 di tích các loại, Quảng Trị được ví như một bảo tàng sống, sinh động nhất về di tích chiến tranh cách mạng. Hệ thống di tích độc đáo và quý báu đó là cơ sở để hình thành nên thương hiệu điểm đến du lịch “Ký ức chiến tranh – Khát vọng hòa bình”.
Du khách dâng hương tại Tượng đài trung tâm di tích Thành cổ Quảng Trị (ảnh: MP)
Du khách dâng hương tại Tượng đài trung tâm di tích Thành cổ Quảng Trị (ảnh: MP)
Du lịch Quảng Trị là ngành còn non trẻ, nhưng giàu tiềm năng vì Quảng Trị có tài nguyên du lịch tự nhiên và nhân văn phong phú, đa dạng và đặc sắc. Trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, du lịch được chủ trương phát triển trở thành ngành kinh tế quan trọng, chiếm tỷ trọng 7 – 8% tổng GRDP của tỉnh Quảng Trị vào năm 2020 và đến năm 2025 du lịch cơ bản trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, chiếm tỷ trọng trên 10% tổng GRDP của tỉnh; góp phần tích cực vào quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh, tạo bước đột phá trong giai đoạn phát triển cho giai đoạn tiếp theo.
Thứ nhất, xác định chiến lược phát triển kinh tế của tỉnh là phát triển du lịch để từ đó có sự ưu tiên cho ngành du lịch, khi cần có thể tính tới từ chối một số dự án đầu tư không có lợi cho phát triển du lịch. Phát triển du lịch tức là hướng kinh tế của tỉnh đi thẳng vào nền kinh tế dịch vụ chiếm tỷ trọng lớn, không theo mô hình phát triển dựa vào công nghiệp sản xuất hàng hóa vốn đang chịu áp lực cạnh tranh rất lớn trong nước cũng như quốc tế mà với xuất phát điểm rất thấp của tỉnh khó có thể vượt qua được lợi thế kinh tế của các khu vực khác trong sản xuất hàng hóa. Do đó, du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn có thể khai thác lợi thế của tỉnh là các di tích mang giá trị lịch sử ở tầm cỡ quốc gia, quốc tế.    
image011
Di tích Nhà tù Lao Bảo
Thứ hai, để phát triển du lịch của tỉnh, ta không nên đi theo lối mòn, lo tìm nguồn vốn đầu tư manh mún, nhỏ lẻ trên từng di tích, từng điểm du lịch, từng công trình với số vốn rất hạn chế, chủ yếu dựa vào nguồn ngân sách hạn hẹp. Cần thiết phải có cách tiếp cận mới, mang tính tổng thể với phát triển du lịch của tỉnh. Xây dựng thương hiệu du lịch của tỉnh ở tầm cỡ quốc tế, đó là: Ký ức chiến tranh – Khát vọng hòa bình, “Hành lang kinh tế Đông – Tây và Con đường di sản”. Từ đó, huy động nguồn hỗ trợ và các dự án đầu tư quốc tế cũng như tạo nên danh tiếng thu hút khách du lịch đến tham quan, nghiên cứu, nghỉ dưỡng và trải nghiệm. Công việc xây dựng thương hiệu du lịch có mục đích ghi danh tỉnh Quảng Trị lên bản đồ du lịch không chỉ trong nước, khu vực mà trên phạm vi quốc tế. Với giá trị lịch sử có một không hai trên thế giới, chúng ta hoàn toàn có niềm tin vào khả năng xây dựng một thương hiệu nổi tiếng cho du lịch của tỉnh chứa đựng “Thông điệp hòa bình”. Đây là khát vọng lớn nhất và tột cùng của loài người. Lịch sử nhân loại thực sự là bức tranh sinh động miêu tả các con đường đi đến khát vọng này. Đến ngày nay, loài người vẫn đang còn phải tiếp tục đấu tranh để hòa bình đến với tất cả các dân tộc trên toàn bộ hành tinh. Với chủ đề này, du lịch sẽ thu hút được sự quan tâm của toàn thế giới và tất cả các lực lượng yêu chuộng hòa bình sẽ sẵn sàng chung tay góp sức xây dựng một biểu trưng tốt đẹp ở Quảng Trị.
Thứ ba, để thu hút đầu tư nước ngoài cho du lịch, tỉnh cần rà soát, điều chỉnh, bổ sung về các chính sách, chế độ đãi ngộ cho các nhà đầu tư. Kế hoạch phát triển du lịch phải dựa trên quy hoạch tổng thể phát triển du lịch của tỉnh có chất lượng quốc tế, bao gồm có sự phân tích khoa học các khu vực đất trên cở sở sơ đồ so sánh với các khu vực tương tự trong nước và quốc tế để làm nổi bật lợi thế so sánh của từng khu vực trong tỉnh, rồi từ đó có kế hoạch khai thác từng khu vực một cách có hiệu quả nhất, có giá trị sử dụng lâu dài từ 50 năm và hơn nữa. Bản quy hoạch tổng thể là cơ sở để vẽ ra cho các nhà đầu tư một bức tranh lâu dài và một tương lai thu hồi vốn vững chắc. Trên cơ sở đó, nhà đầu tư nước ngoài sẽ sẵn sàng rót vốn đầu tư vào tỉnh ta. Hơn nữa, nếu quy hoạch tốt, các công trình xây dựng có giá trị lâu dài, thì dù chi phí đầu tư có lớn nhưng khấu hao mỗi năm lại nhỏ. Để có được bản quy hoạch có chất lượng, nên tận dụng các công ty tư vấn và quy hoạch hàng đầu thế giới như mô hình hiện nay của tỉnh Ninh Thuận, Phú Yên, Đà Nẵng, Quảng Ninh, Ninh Bình, Quảng Bình...    
image013
Di tích Sân bay Tà Cơn (ảnh: MP)
Vậy, để xây dựng thương hiệu điểm đến và phát triển du lịch loại hình “Ký ức chiến tranh và Khát vọng hòa bình” thì chúng ta có thể thực hiện xây dựng thông điệp hòa bình làm chủ đề chính cho du lịch của tỉnh. Thông điệp hòa bình được thể hiện thông qua việc xây dựng mới công trình tưởng niệm nạn nhân chiến tranh có giá trị toàn cầu về mặt mỹ thuật, có điểm đi sâu vào các nội dung nghiên cứu về chiến tranh và hòa bình, kết hợp với các di tích chiến tranh như là minh chứng của lịch sử, có điểm tạo sự trải nghiệm cho khách thăm quan về các mặt của chiến tranh và hòa bình (công viên, bảo tàng), và một phần quan trọng không thể thiếu được trong việc xây dựng thông điệp hòa bình là kế hoạch tổ chức các sự kiện tưởng niệm quốc tế và hoạt động vì hòa bình hàng năm.
Việc xây mới công trình tưởng niệm hòa bình, tăng cường hoạt động nghiên cứu và việc tổ chức các sự kiện, hoạt động quốc tế hàng năm có tác dụng xâu chuỗi lại các giá trị của các di tích hiện có tại Quảng Trị và nâng chúng lên thành các biểu trưng cho sự đấu tranh vì hòa bình. Các khu vực quy hoạch cần phân chia theo tiêu chí thương mại thuần túy (khách sạn, shopping, nghỉ dưỡng, vui chơi…) và tiêu chí nội dung lịch sử, văn hóa để từ đó phân loại đối tượng kêu gọi đầu tư. Bản quy hoạch tổng thể sẽ được giới thiệu cho các đối tượng nhà đầu tư khác nhau để thu hút nguồn vốn từ nhiều đối tượng kết hợp với nhau tạo nên cơ sở hạ tầng tốt cho du lịch.
Phát triển các điểm và sản phẩm bổ trợ du lịch với thông điệp hòa bình: Các điểm du lịch và các sản phẩm du lịch là chìa khóa của thành công. Với các điểm du lịch, một số tiêu chí sau đây cần tính đến khi quy hoạch: Mỗi điểm du lịch cần đáp ứng được một nhu cầu du lịch như du lịch lịch sử hoặc nhu cầu giáo dục hoặc nhu cầu giải trí hoặc tín ngưỡng hoặc nghỉ dưỡng hoặc tham quan. Các điểm du lịch cần bổ trợ lẫn nhau để giữ du khách ở lâu hơn trong tỉnh và quay lại vào mùa sau. Ngoài thu hút các nguồn lực tài chính thông thường, đầu tư trí tuệ vào phát triển du lịch đóng vai trò quan trọng để tạo ra tính mới so với các các vùng lân cận vì sự thành công của du lịch Quảng Trị.  
image015
 
Nghĩa trang quốc gia Đường 9
Chúng tôi đã có dịp nhiều lần được tiếp cận với một số nhà nghiên cứu khoa học về kinh tế, lịch sử, văn hóa, du lịch trong nước và ngoài nước. Qua những lần tiệm cận như vậy, mỗi khi nói về du lịch Quảng Trị, làm gì để du lịch Quảng Trị phát triển thì đa số các nhà nghiên cứu đều có chung nhận định và gợi ý về một số ý tưởng trước hết phải tập trung quy hoạch xây dựng mô hình phát triển du lịch của tỉnh. Tại Quảng Trị có thể xây dựng nhiều mô hình du lịch nhưng hiệu quả và độc đáo nhất vẫn là Ký ức chiến tranh – Khát vọng hòa bình.
Xây dựng quy hoạch tổng thể dài hạn phát triển các điểm du lịch nhằm tạo nên một quần thể mang tính bổ sung lẫn nhau để phục vụ lợi ích, mục tiêu chung; Các sáng kiến xây dựng, cải tạo hoặc xây mới các địa điểm du lịch trọng điểm; Kế hoạch đào tạo nguồn nhân lực cho du lịch kể cả một chương trình tiếng Anh đặc biệt cho các trường trung học của tỉnh; Xây dựng quy trình quản lý du lịch hiệu quả và bền vững.
Vậy nên Quảng Trị chúng ta có thể quy hoạch xây dựng theo một số dạng dưới đây:
- Xây dựng Khu tưởng niệm nạn nhân chiến tranh: nhằm thể hiện khát vọng hòa bình và tinh thần đoàn kết dân tộc và sáng tạo vì mục tiêu phát triển. Trong đó có xây dựng Tượng đài. Tượng đài này cần phải là một công trình kiến trúc hiện đại và ấn tượng đáp ứng vừa nhu cầu giáo dục vừa nhu cầu thẩm mỹ. Nơi đây sẽ là địa điểm diễn ra các hoạt động tưởng niệm quốc tế và các sự kiện quốc tế vì hòa bình.
- Bảo tàng chiến tranh: Nhằm xây dựng một trung tâm nghiên cứu và dữ liệu về chiến tranh Việt Nam, Quảng Trị nói riêng và chiến tranh nói chung thông qua thu thập và giới thiệu các tư liệu trong và ngoài nước. Bảo tàng sẽ sử dụng các kỹ thuật, trang thiết bị hiện đại và truyền thống để giới thiệu chủ đề chính và tạo ra các công cụ giao tiếp với khách tham quan.
image017
Tượng đài Giao bưu – Thông tin liên lạc tại Dốc Miếu
Tại các căn cứ quân sự: Tà Cơn, Khe Sanh, Carrol, Rockpile, Làng Vây, Dốc Miếu - Cồn Tiên: xây dựng, tái hiện lại các sự kiện lịch sử và bãi chiến trường để học về các hoạt động quân sự. Nội dung lịch sử cần được thể hiện ngay tại địa điểm của căn cứ quân sự. Tuy nhiên, có nhu cầu cần bổ sung các nội dung giải trí ở các khu vực lân cận. Vì có một số căn cứ quân sự, để tạo sự thích thú cho du khách, mỗi căn cứ cần tái hiện theo một cách khác nhau và các hoạt động giải trí đi cùng cũng khác nhau. Xây dựng một Nhà chiếu phim màn hình rộng hoặc 3D, 4D và xây dựng một đoạn phim chiến tranh thể hiện sự thương vong, huỷ diệt và khát khao hòa bình. Nhờ có hiệu quả của hình ảnh, người xem dường như được tham gia vào một trận đánh, có thể bị bom rơi trên đầu, có thể bị súng bắn vào người, có thể bị lửa cháy nóng, bị xe tăng đè... cũng có thể xây dựng một khu vui chơi mang tính thể thao dựa trên hình thức một trang trại huấn luyện quân sự nhằm nhấn mạnh đến vai trò sức khoẻ đối với quân nhân, nâng cao hình ảnh thể chất của quân nhân, bao gồm các bài tập thể lực quân nhân. Xây dựng một khu vực dành cho môn thể thao nhảy dù dưới hình thức quân phục. Xây dựng một khu thể thao dưới nước dùng huấn luyện hải quân...
- Tại địa đạo Vịnh Mốc: Tái tạo lại cuộc sống người dân Quảng Trị ở thời chiến và xây dựng một tập hợp các hình thức địa đạo trên thế giới và các cách sử dụng trong tương lai.        
image019
Thắp nến tri ân đồng đội
- Tại Nghĩa trang quốc gia Trường Sơn, Đường 9: Tưởng nhớ tới các anh hùng liệt sỹ và thể hiện quan niệm về cuộc sống và cái chết theo các tín ngưỡng khác nhau.
- Tại Thành cổ Quảng Trị: Tái tạo lại trận đánh năm xưa và kể lại các câu chuyện thực nhờ sử dụng các công nghệ hiện đại. Cách kể chuyện mới sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc làm cho địa điểm này hấp dẫn hơn.
image020
       Đông đảo nhân dân đang xem chương trình văn nghệ tại Thành cổ Quảng Trị
- Tại nhà tù Lao Bảo: Tái tạo lại nhà tù cũ để tái hiện lịch sử. Thông qua trưng bày, địa điểm du lịch này có thể cung cấp căn cứ đằng sau việc xây dựng các nhà tù và các hình thức tra tấn.
- Tại hệ thống Đường Trường Sơn – Đường Hồ Chí Minh: Địa điểm này có thể kết hợp một chuyến du lịch lịch sử và du lịch sinh thái. Có thể thêm việc viếng thăm một làng người dân tộc. Nội dung lịch sử được thể hiện thông qua các lán trại cũ, hầm hào quân sự, xe quân sự chở khách trên những con đường quanh co, vòng vèo và có giả bom nổ, hoặc ăn trưa trong rừng nhằm tạo cảm giác thực sự cho du khách.
- Tại căn cứ Cồn Tiên - Dốc Miếu - Hàng rào điện tử McNamara: Tái tạo lại một phần Hàng rào điện tử McNamara tại căn cứ Dốc Miếu nhằm thể hiện vũ khí hiện đại của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam và giải pháp vô hiệu hóa của phía Việt Nam.
- Đào tạo nguồn nhân lực: Nguồn nhân lực quan trọng cho sự bền vững của ngành công nghiệp du lịch. Ngoài các chương trình giáo dục và đào tạo ở các trường chuyên ngành, tỉnh có thể có các chương trình liên kết với các trường đại học hoặc tổ chức các lớp đặc biệt riêng cho du lịch của tỉnh. Chương trình ngôn ngữ nước ngoài phục vụ du lịch của tỉnh khuyến khích đưa vào chương trình giáo dục trung học hiện nay của tỉnh để chuẩn bị nguồn nhân lực cho du lịch. Trường đại học quốc tế vì hòa bình có thể được sử dụng là cơ sở đào tạo cho tỉnh nguồn nhân lực về du lịch gắn với chủ đề hòa bình.
- Quản lý Du lịch hiệu quả: Một phương pháp, quy trình quản lý du lịch hiệu quả nên được tỉnh phê duyệt nhằm luôn luôn kiểm soát và tìm được cách nâng cấp chất lượng dịch vụ du lịch cung cấp trên địa bàn tỉnh cũng như nỗ lực quảng bá cho du lịch của tỉnh.
       image022
                      Du khách tham quan di tích đôi bờ Hiền Lương – Bến Hải
Để thực hiện thành công Chương trình Hành động số 83-CTHĐ/TU, ngày 25/7/2017 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Nghị quyết số 08-NQ/TW ngày 16/01/2017 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn thì ngoài công tác xây dựng quy hoạch của các Sở, ban, ngành liên quan, sự định hướng và triển khai thực hiện phát triển loại hình du lịch “Ký ức chiến tranh – Khát vọng hòa bình” tại Quảng Trị là yếu tố then chốt và cần huy động các nguồn lực trí tuệ từ trong và ngoài tỉnh, trong nước và ngoài nước. Nếu nội dung lịch sử được phát triển tốt, một chiến dịch vận động có thể được tung ra nhằm đưa du khách trải nghiệm về ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình với cuộc sống thực tại, đồng thời đưa “Chuyến du lịch chiến trường Quảng Trị” trở thành một chương trình giáo dục bậc trung học. Chương trình này sẽ bảo đảm nguồn khách du lịch nội địa cho du lịch của tỉnh. Nếu nội dung quốc tế được phát triển tốt, có tiềm năng thu hút được không chỉ khách du lịch lịch sử mà cả các nhà nghiên cứu, sinh viên và những người quan tâm đến các vấn đề chiến tranh và hòa bình.
Quảng Trị là mảnh đất đã chứng kiến biết bao biến cố, thăng trầm của lịch sử. Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ cứu nước, Quảng Trị đã trở thành nơi đối đầu lịch sử giữa hai thế lực cách mạng và phản cách mạng. Từng địa danh, từng góc phố, từng bến sông, từng ngôi nhà, mãnh vườn  đã đi vào lịch sử, trở thành những “địa chỉ đỏ” có sức thu hút mãnh liệt đối với những người yêu chuộng hòa bình trên thế giới. Nơi đây cũng là “đất thiêng” để nhân dân cả nước hành hương tìm về quá khứ hào hùng của các thế hệ cha anh trong đấu tranh giải phóng dân tộc. /.

Tác giả bài viết: Ngô Văn Minh

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây